|
OPTİK
KURALLARINI BİLEN KELEBEKLER ?
|
Fizikçilerin optikte kullandıkları
üç temel kural vardır. Bunlar sırasıyla şöyledir: 1) Bir yüzey, üzerine
gelen güneş ışınlanın yüzeyle yaptığı açı 90 dereceye yaklaştıkça ısınır.
2) Aynı açıda güneş ışını alan iki yüzeyden koyu renkli olanı daha çok
ısınır. 3) Yansıtıcı bir yüzey, üzerine gelen ışını normali (yüzey ile
90 derece yaptığı var sayılan dikme) ile kaç derece yapıyorsa o açıyla
yansıtır.

Size,
bugün pek çok kişinin bilmediği ya da farkında olmadığı bu kuralları
bilen kelebekler olduğu söylense buna ne kadar inanırsınız? Vücut sıcaklığı
28 dereceden düşük olduğunda uçamayan Colias kelebeği, hemen
kanatlarını açar ve sırtını güneşe dönerek güneş ışınlarını dik alacak
şekilde durur . Kelebek yeterince ısınıp vücut ısısı 40 dereceye çıktığında
kendi ekseni etrafında 90o döner. Böylece güneş ışınlarını yatay alır
hale gelir. Bu durumda güneş ışınlarının ısıtıcı etkisi en aza indirildiğinden
kelebeğin vücut ısısı düşmeğe başlar. Ayrıca bu cins kelebeklerin kanatlarında
siyah lekecikler bulunur, üstelik bunlar vücudun en çok ısınmaya ihtiyaç
duyduğu yerlere yakın olarak yerleştirilmiştir. Böylece daha çabuk ısınan
lekeciklerden yapılacak ısı nakli için kullanılan mesafe kısalmış ve
tam bir yarar sağlanmış olur. Pieris cinsi kelebekler ise kanatlarını
öyle bir açıda ayarlar ki, tıpkı bir mercekteki gibi tüm ışınları vücudunun
en çok ısınması gereken yerde toplarlar.
Şüphesiz bu kelebekler hayatlarının hiçbir döneminde fizik optik eğitimi
almamışlardır. İçlerindeki herhangi birinin bir şekilde bunları öğrenip
sonraki nesillere bırakmış olmalarının imkansızlığı da ortada. Colias
ve Pieris kelebeklerine en çok ısınmak için ne yapmaları gerektiği,
hem kendilerinin hem de güneşin ve onun ışınlarının yaratıcısı olan
Allah tarafından ilham edilmiştir.
|